Boomcirkel

Een fascinerende wereld

De eerste serie over de boomcirkel maakte ik in 2013 Sindsdien werk ik van tijd tot tijd verder aan het thema, Op Museo staan drie werken uit de serie 2019-2021, die uit 41 opgeslagen fases bestaat.

Boomcirkel, wortels en mycelium

De boom spreidt zijn takken niet alleen uit in de lucht, maar beslaat ook een cirkelvormige ruimte, de boomspiegel, op de grond. Bomen groeien grotendeels onzichtbaar ín de grond, waar hun wortels water en mineralen opnemen. Ze staan in wisselwerking met paddenstoelen, waarvan het mycelium verbindingen van boom tot boom legt. Onder de bomen zit de bodem vol leven. Een fascinerende wereld!

Digitale mixed-media

Vanwege deze complexiteit vraagt dit thema om een hybride manier van werken. Ik gebruik daarom fotografie in combinatie met teken-, druk- en collagetechnieken in de computer: mixed-media. Laag voor laag werk ik aan deze serie. Af en toe verberg ik dingen “onder de grond”, en soms breng ik kleur aan of licht ik een bepaalde laag uit, als in een röntgenfoto.

Building Dreams

Geconcentreerd in het proces 

Als ik werk, zit ik in een flow waarin ik alleen maar aan het maken ben. Gedachten verschijnen en verdwijnen, geconcentreerd in het proces. Net als tijdens dagdromen, kunnen weinig dingen me storen. Maar tegelijkertijd bouw ik beelden op met vormen en kleuren. Building Dreams.

Building Dreams, een selectie
Prints op Hahnemühle katoenpapier. In The Drawing Box zitten prints op papierformaat A5.

Over digitaal tekenen

Ik ben ooit begonnen met tekenen met de muis bij wijze van schetsen. Ik experimenteerde met de scanner, lijnstructuren en kleurcombinaties om mezelf te dwingen nieuwe vormen en oncomfortabel kleurgebruik te verkennen. Verf is duur en schilderijen zijn ruimteverslindend, digitaal werk is slechts bits en bytes. Het voordeel is dat je eindeloos dingen kunt veranderen zonder materiaal te verprutsen, dus durfde ik meer te doen.

De serie Building Dreams

Deze tekeningen uit een grillige serie van 35 zijn gemaakt door verticale en horizontale “verfstreken” te trekken in afzonderlijke lagen. De lagen krijgen verschillende kleuren. Deels worden ze uitgesneden en omhoog en omlaag verschoven en een paar millimeter naar rechts of links. Deels gumde ik ze uit of maakte ze transparant, zodat de onderliggende lagen doorschijnen. Daarna bewerkte ik de laagmodi. Door dat proces ontstaan allerlei toevalligheden: welke kleur komt tevoorschijn, welke wordt extra helder, welke is helemaal niet meer zichtbaar. Er treedt ook een “glitch” op wanneer de software de overvloeiing van kleuren en contrasten niet volledig onder controle heeft. Deze glitch levert soms zeer interessante effecten op. Alsof ik filters gebruik. Maar dat doe ik bijna nooit. Ik trek gewoon lijnen, selecteer delen, knip en plak, meng laagmodi.

Bouwen, vastleggen en kiezen

Elke opgeslagen handeling krijgt een code. Het eerste deel van de code is de startdatum. Het tweede deel is een letter als ik van modus verander of lagen herschik, of een cijfer als ik een nieuwe laag toevoeg en manipuleer. En wanneer ik een nieuwe reeks start binnen de hoofdreeks, afgeleid van een van de meest interessante beelden, volgt een tweede nummering na de eerste code en soms gebruik ik hoofdletters. Dus, de basistekening kreeg de code 09122019-0. Dit was slechts één laag met horizontale banen. 

Een van de tekeningen bijvoorbeeld heeft de code 09122019-0a6g. ‘0’ is gewoon de eerste tekening. ‘a’ is de tweede laag die ik geplakt heb en waarin ik verticale banen heb verschoven. ‘6’ is de zesde instantie van deze reeks met een nieuwe kleurlaag en ‘g’ is de zevende opgeslagen mix van lagen. De code stelt me in staat om achteraf de ‘genealogie’ van het maken te ontleden.

Van alle opgeslagen instanties springen er aan het eind maar een paar uit. Nadat ik gestopt ben, maak ik mijn (strenge) keuze en de meeste worden nooit afgedrukt.

Exposities

Building Dreams in The Drawing Box

The Drawing Box is een internationale discussiegroep van kunstenaars die geïnteresseerd zijn in tekenen. Het is ook een doos met vijf tekeningen op A5 formaat van ongeveer 70 kunstenaars die van expositie naar expositie reist over de hele wereld. Het idee is dat de makers van de tekeningen niet kunnen reizen vanwege Covid, maar de doos met tekeningen wel.

Vijf van mijn digitale tekeningen zijn hiervoor geselecteerd.

Mijn vijf ‘Building Dreams’ zijn kort te zien geweest in het atelier van Wilma Vissers temidden van heel veel , heel divers werk van allemaal geweldige kunstenaars, en nu onderweg naar Schotland en daarna verder de wereld over in The Drawing Box!

The Drawing Box

Building Dreams en The Drawing Box

Building Dreams in The Drawing Box
Building Dreams in The Drawing Box
Zes prints van muistekeningen uit de serie Building Dreams

Binnenkort te zien

Vijf tekeningen uit de serie Building Dreams zijn opgenomen in de reizende tentoonstelling The Drawing Box. Binnenkort te zien in het atelier van Wilma Vissers in Groningen, temidden van tekeningen van 70 kunstenaars uit de hele wereld.

The Drawing Box invitation

The Drawing Box

Dit is een internationaal initiatief van autonome tekenaars, begonnen door Diane Henshaw uit Noord-Ierland. De Drawingbox is een doos met 5 A5-tekeningen van ongeveer 70 kunstenaars. Deze doos reist van expositie naar expositie over de hele wereld. Het idee: de makers van de tekeningen kunnen niet reizen vanwege Covid. Maar de doos met tekeningen kan dit wel. Het initiatief wordt gecoördineerd vanuit een Faceboekgroep waar wij met elkaar overleggen en ideeën uitwisselen.

Museumbezoek

Als je kunst kijkt, zie je meer.

Museum Belvédère heeft in het voorjaar een sympathieke oproep gedaan:

Artist call Stay tuned/keep connected!

Vandaag gingen we een kijkje nemen, op de eerste dag dat het museum weer open mocht. Er was een route. Dat is soms lastig, want je kunt elkaar niet altijd passeren. Op populaire plaatsen (die we al kenden) namen medebezoekers uitgebreid de tijd om alles te bekijken. Terecht, maar daardoor kun je niet in je eigen tempo rondkijken. Mijn kijkstrategie is gewoonlijk: eerst vrij snel een indruk opdoen, om daarna terug te gaan naar wat me getroffen heeft of waar ik vragen over heb. Dat lukte niet. Toch heb ik weer veel nieuws gezien met Werkman en Gubbels als heldere hoogtepunten. In het horeca-gedeelte (nu zonder horeca) had Gjalt Blaauw de ruimte gekregen. Olphaert den Otter in de andere zaal was zeer indrukwekkend. Vooral de ‘shelters’ vond ik prachtig. En met wat een meesterschap geschilderd!

In een nieuw getimmerd klein kabinetje vonden we Stay tuned, keep connected. Drie lange vitrines met 100 werken op smartphone-formaat van zeer uiteenlopende kunstenaars. Direct nadat de deur openging was er een ware run op de inhoud, werd ons verteld. Toen wij er waren stond de rode-stippenregen al tot halverwege. Dwaze ochtend!

Stay tuned, keep connected! Schat, ik heb de boom omgehakt. Il faut cultiver notre jardin.

Stay tuned/keep connected!

Op dit moment presenteert Museum Belvédère honderd kunstwerken op telefoonschermformaat, waaronder ook eentje van mij: Schat, ik heb de boom omgehakt, grafiet, oliepastel en pigment op papier, collage, mei-juni 2020.

En zojuist:

Als je kunst kijkt, zie je meer

Natuurlijk wordt tijdens het bezoek aan het museum het oog weer geactiveerd. De blik richt zich op onverwacht moois. Dat oog krijgt hulp van een camera om te focussen en het beeld te bewaren.

Even bijpraten

cultiver notre jardin

“… mais il faut cultiver notre jardin”, liet Voltare zijn personage Candide in 1759 al zeggen. Want als er plagen in de wereld rondgaan, kun je niets beters doen dan je tuintje harken.

Al een tijdje heb ik op deze plaats niets van me laten zien. Het wordt tijd om dat goed te maken.

Inmiddels hebben we met zijn allen een half jaar achter de rug waarin er veel is veranderd. En ook veel niet. De mensheid is er bijvoorbeeld niet liever of verstandiger op geworden. Hoewel genoeg mensen op het tegendeel hoopten, viel dat te verwachten. Dat bedoel ik niet cynisch, ik constateer gewoon een feit.

… mais il faut cultiver notre jardin

In eerste instantie overviel de ernst van de pandemie me. De expositie in Ruimte P60 liep met een lockdown af in plaats van met een finissage. Vlak daarvoor nog hadden we een aantal drukke evenementen meegemaakt. Zoals half Nederland had ik plotseling helemaal geen afspraken en opdrachten meer en een lege portemonnee in het vooruitzicht.

Ik bleek geen ‘echte’ kunstenaar, want tot iets van ‘echt’ werk kwam ik niet. Terwijl ik in m’n hoofd steeds aan het resetten was op basis van de nieuwsberichten, kon ik me niet goed concentreren op iets maken. Zoals heel Nederland besloot ik van de nood een deugd te maken en de lege tijd te vullen met opruimen, maar daaraan ben niet eens echt begonnen toen ik me realiseerde dat ik de troep niet kwijt kon. Net als iedereen bakte ik taarten en zoals iedereen wandelde ik in het bos, waar ik alweer snel mee ophield omdat ik daar ‘iedereen’ tegenkwam.

Zoals iedereen met een tuin wijdde ik me aan de tuin. De moestuin was nog nooit zo goed georganiseerd.

Buiten was het chaos,

mais il faut cultiver notre jardin

Voltaire, Candide

Inmiddels

Heb ik samen met collega’s een lessenserie voor groep 8 gemaakt voor Wortels en Vleugels van Kunst & Coo. Voor Stichting Vierplus heb ik essentie iQ, een papieren tentoonstelling vormgegeven. Er komen weer mondjesmaat opdrachten binnen van het Gevangenismuseum en van scholen. En dankzij onze regering hoeven we niet te verhongeren. De wereld is dan wel niet liever geworden, er lijkt alleen maar méér chaos te ontstaan, maar we komen weer buiten het tuinhek.

il faut cultiver notre jardin

Toch nieuw werk

Een kleintje.

Binnenkort presenteert Museum Belvédère een groot aantal kunstwerken op telefoonschermformaat van kunstenaars uit Friesland, waaronder ook eentje van mij: Schat, ik heb de boom omgehakt, grafiet, oliepastel en pigment op papier, collage, mei-juni 2020.

Kunstlokaal №8

Bezoekers weten Kunstlokaal №8 weer te vinden, waar we ‘in de tussentijd’ de serie Blockbusters bedachten, Pim Trooster even een pop-up tentoonstelling maakte in de tuin en we toch alweer de derde duotentoonstelling presenteren sinds de lockdown.

Nieuwe plannen zijn in de maak. En mocht er weer een lockdown komen, dan gaan die nieuwe plannen door! Want: “il faut cultiver notre jardin”.

Oogst ver buiten het tuinhek

Geen titel 2

In Ruimte P60, Assen

Mijn werk maakt deel uit van de groepstentoonstelling Geen titel 2.

Mijn werk maakt deel uit van de internationale groepstentoonstelling Geen titel 2, die te zien is van 1 t/m 23 maart. Ik ben zeer vereerd, want er zijn maar liefst 18 internationale kunstenaars geselecteerd om hun werk te tonen in de prachtige witte Ruimte P60. Zoals ik kan zien op hun websites maken ze allemaal erg goed werk, heel divers. Rudy Lanjouw en Wilma Vissers brachten het werk bij elkaar. Meer informatie op de website van Ruimte P60.

Geen titel / No title in Ruimte P60. Mijn werk maakt deel uit van de groepstentoonstelling Geen ti.

Onder andere enkele van mijn werken uit de serie analoge tekeningen/collages op papier zullen een plaats krijgen. Het is nog een verrassing welke precies. Ik heb deze ook laten zien in november 2019 in Kunstlokaal №8 maar dat was op eigen terrein, nu gaan ze de ‘wijde wereld’ in. Je kunt Assen natuurlijk niet ver noemen, maar wie weet…

Nieuwe ontmoetingen

Ik ben ook zó benieuwd naar het werk van de andere kunstenaars! Dat ziet er in werkelijkheid ongetwijfeld nog veel rijker uit dan op foto’s. Ik heb hoge verwachtingen. En natuurlijk hoop ik de makers zelf ook te spreken, van wie ik er enkele ken maar het overgrote deel niet. Veel van hen wonen en werken in het buitenland en bijna allemaal komen ze op de opening. Ik ga me verheugen.

Deelnemende kunstenaars

Remco DikkenRob VollewensSuzy Potaznik, Alex de BruyckerWilma Vissers, Udona Boerema, Ulla Pedersen, Birgit Speulman,  Roland OrépükHarald KrönerRudy Lanjouw, Volker Saul, Dorothee JoachimEric Knoote ForeverMartina Geccelli, Nicolo Baraggioli, Lydia WierengaMarcel Prins.

Uitnodiging

Maar het allerbelangrijkste vergeet ik nog bijna. Jullie, beste vrienden en bekenden, zijn van harte uitgenodigd naar Assen af te reizen om al dat moois te gaan bekijken. Ik zie je graag op de opening, zondag 1 maart om 16.00 uur.

Daarna is de tentoonstelling nog te zien tot 23 maart, op vrijdag, zaterdag en zondag van 13.00 tot 17.00 uur of op afspraak. Adres: Ruimte P60, Portugallaan 60, 9403 DS Assen, Nederland. Als je me een berichtje stuurt kunnen we misschien afspreken om elkaar daar te ontmoeten.

Zaterdag 2 november opening van de tentoonstelling

Dit is (g)een tekening

Dit is (g)een tekening. Gelijnd en gemodelleerd, duotentoonstelling van Irma Horstman en Birgit Speulman in Kunstlokaal №8.

Dit is (g)een tekening

Welkom in deze ruimte tussen het werk van Irma Horstman en mijzelf. De stalen beelden en de blauwe installatie zijn van Irma Horstman, de tekeningen of, zo je wilt, collages zijn van mij. Dank je wel, Irma, dat je hier met mij samen wil exposeren.

Ik wil jullie graag iets vertellen. Over wandelen, tekenen, ruimte en betekenis. En wat dat met elkaar te maken heeft. Ik heb het opgeschreven, zodat ik me houd aan mijn plan. Anders sla ik onvoorziene wegen in en verdwalen we samen in mijn verhaal.

Tekenen

Ruimte, wit papier, een select rijtje tekenmateriaal en tijd. Dat zijn de ingrediënten die ik nodig heb voor een tekening. Ik begin met een idee, een beeld in mijn hoofd. Na de eerste lijnen en vlakken op papier kan ik zomaar besluiten een ander pad in te slaan. Omdat een uitgeveegde vorm zo mooi wordt, of omdat er een scheurlijn doorheen wil. Ik kan het eerste idee ook doorzetten, tot het eind zelfs, en bij nader inzien besluiten dat de tekening tóch niet goed is. Accepteer ik de mislukking, begin ik opnieuw met een wit vel papier, of ga ik juist nog even door en probeer ik er iets aan te doen? Is het helemaal niet, of nú nog niet goed? Ik kies meestal voor doorgaan.

 Dit is (g)een tekening

Wandelen

Schiermonnikoog

Vriendin Elly nam me mee naar een van de mooiste waddeneilanden, Schiermonnikoog*. Al op de boot zag ik dat de zolen van mijn schoenen niet meer helemaal vast zaten en in het dorp kochten we een tube bisonkit. Met behulp van een stokje lijmde ik mijn zolen. Tijdens onze eerste korte wandeling bleek dat geen afdoende oplossing.

Het Kwelderpad

De volgende ochtend wilden we het kwelderpad lopen vanaf de Kobbeduinen. Voor wie niet weet waar dat is: dat is de meest oostelijke plek waar je via het fietspad kunt komen. Vandaar af kun je alleen te voet verder. Op de kaart eindigt het pad 7 kilometer verder aan de waddenkust.

Het was half bewolkt en warm voor de tijd van het jaar. Er stond een flinke wind, het lange gras bewoog als witgouden golven tegen het oranjerood, paarsig en groen van de lage vegetatie in de kwelder. Het pad was begroeid met kort, sappig gras. Af en toe stonden kleine stukken blank. Na enkele omtrekkende bewegingen om de ondergelopen stukken heen en nog wat meer kilometers wandelen verdween het pad definitief in een watervlakte die niet op de kaart stond. Te groot om zomaar doorheen te lopen, zeker met mijn loslatende zolen en ook omdat het vervolg van het pad niet te zien was. We sloegen daarom een ander, tamelijk droog pad in dat meer naar het noordoosten leek te buigen. Een paar kilometer verder bleek ook dit pad in het water te eindigen. Schitterend blauw water, met kleine groene plukjes gras en okerkleurige rietkragen erlangs. We moesten dus terug. Terùg?!

Blote voeten

Ik trok mijn schoenen en sokken uit en liep verder op blote voeten. Het water kwam tot mijn enkels. Elly liep dapper door op de hoogste graspollen, zodat haar bergschoenen niet overliepen. We besloten ons plan te wijzigen en in plaats van naar de wadden- naar de noordzeekust te lopen. Verderop werd het gelukkig hoger en droger. Tussen dicht op elkaar staande duindoornstruiken vol oranje bessen liep een smal pad naar het noorden. Doorns en distels op de grond, dus de schoenen moesten weer aan. We naderden de rij stuifduinen onderlangs een laag binnenduin. Aan het eind van dat duin schitterde een wijdse plas met kleine golfjes. Alwéér! Paal 10 stond aan de rand van het water. Aan de overkant, een paar honderd meter verder, stond nog een paal, een lange. Daar moesten we naartoe. Door dat water. Allebei op blote voeten nu, en met hoog opgestroopte broek. Want terug kon nu écht niet meer.

Vrolijke zussen

Voorbij de stuifduinen, bij paal 11, zagen we in de verte de zee, en daarvóór een enorme, stuivende zandvlakte. Stroken waaiend wit zand joegen in fraaie patronen over de vochtige bodem. Schelpen stonden als dekseltjes op kleine dunne klippen van zand. Tegen de harde wind in sjouwden we met knarsende kiezen door het mulle zand, dat soms overging in nat zand, maar nergens echt stevig aanvoelde. Bij paal 8 verlieten we de strandvlakte en staken we de rij stuifduinen weer over. Aan de andere kant, op een breed pad aan de zuidzijde, kwamen we vier vrolijke zussen tegen die ons vroegen om een foto van hun groepje te nemen. Ze vertelden ons dat ze allemaal mensen hadden gezien die op blote voeten door het water zwoegden. Zij niet, zij hadden van hetzelfde prachtige landschap genoten op dit droge pad en wandelden nu dezelfde weg weer terug.

Zekerheid of avontuur?

Ik denk dat er twee soorten mensen zijn. Mensen die niet willen omkeren en daarom (en ook uit nieuwsgierigheid) kiezen voor lastige routes, en mensen die voor zekerheid, veiligheid en comfort kiezen.

Ik behoor tot de eerste categorie: ik weet nooit van tevoren hoe het loopt. Soms mislukt het. Ik verdwaal, of het pad loopt dood. Als het mislukt kan dat, na de eerste teleurstelling en even afstand nemen, ook weer een nieuw begin zijn van iets. Een verrassing herbergen.

Met een tekening die niet is geworden wat ik wil, kan ik een radicaal andere weg inslaan. Ik scheur hem in stukken! Daarna zet ik de stukken andersom aan elkaar. Soms laat ik ook een deel weg. Hierdoor ontstaan verrassende nieuwe vormen en lege witte ruimtes die ik niet van tevoren kan bedenken.

Ruimte en betekenis: het werk van Irma Horstman

De blauwe, ruimtelijke vormen van Irma verrassen mij ook. Ik zie tekeningen in de ruimte, en de lege vormen tussen de objecten, die breed of smal kunnen zijn en zich over elkaar heen met elkaar vermengen. Irma tekent létterlijk in de ruimte, met een 3D pen. Tekenachtiger beelden maken kan niet. Irma’s stalen beelden zijn ook al ontstaan uit tekeningen. Tekeningen die beeld werden door uit staal de ’teken’-contouren te snijden en deze ’tekeningen’ rechtop te zetten in een omgeving. Op deze manier kun je variëren met combinaties van vormen en tussenruimtes, iets dat onmogelijk is met tekeningen in een kader, zoals die van mij. Als díe klaar zijn, is dat hele beweeglijke proces van maken, verdwalen en doorgaan gestold in het kader. Dit terzijde, maar heel belangrijk: Maarten Brinkman, dank je wel voor de stevige lijsten!

Irma’s beelden blijven bewegen, al zijn ze statig genoeg om ‘beeld’ te mogen heten. De ruimte loopt om en door het beeld heen. Ook de afstand ’tussenin’ de beelden heeft een vorm, de beelden daardoor samenhang, een relatie. En daar, in die tussenruimte, is het niet leeg maar ontstaat een nieuwe betekenis: uit die vorm komen woorden voort, communicatie. Samen zijn zowel de stalen beelden als de 3D-pen tekeningen een familie. Ook van elkaar: de jongste spruiten zijn weer opnieuw tekeningen, ontstaan vanuit bewegingen met de hand, wandelingetjes in de lucht. Ruimtelijker én tekenachtiger dan ooit.

Ruimte en muziek

Een koor is ook een soort familie, een familie van stemmen. ’s Avonds na de wandeling op Schiermonnikoog genoten Elly en ik van een prachtig concert door kamerkoor Zestien Wad. Tijdens het laatste lied verlieten de alten en sopranen plotseling halverwege het stuk het podium. Even later klonken hun stemmen vanachter onze rug: we werden omsloten door de muziek! De twee delen van het koor waren op een nieuwe manier gerangschikt, waardoor onze beleving van de muziek anders werd. De ruimte tussen de stemmen in, daar waar de betekenis klonk, daar zaten wij, de luisteraars.

Inrichting van de ruimte

Twee dagen na Schiermonnikoog richtte Marcel samen met Irma en mij deze tentoonstelling in. Weer ben ik getroffen door de ruimte tussen de dingen in, de samenhang. En zo véél ruimte!

Verder!

Dank je wel, Marcel, ik heb weer heel veel zin om verder te gaan. Op blote voeten door het water, ploeterend, van avontuur naar avontuur, in een schitterend landschap dat blijft verrassen.

* Voor een eerder weekend op een waddeneiland zie ook: Inspiratie cadeau.

https://www.facebook.com/login/?next=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fbezoeker.kunstlokaalno8%2Fposts%2F2485339581553433

Analoog

Werk op papier

Duo-expositie in Kunstlokaal №8, 2 t/m 10 november 2019. Van mij zal werk op papier te zien zijn, Irma Horstman maakt een installatie van 3D-pen objecten.

Na alle drukte van de afgelopen maanden in ons eigen Kunstlokaal №8 en essentie met 4+ in Zonnestraal ben ik nu volop aan het werk voor mijn eigen expositie.

Met het digitale werk van de laatste jaren zou ik best een tentoonstelling kunnen vullen, hoewel ik erg graag aan een nieuwe serie zou beginnen. Maar mijn (oude) Photoshop doet raar: ik kan de tekengereedschappen in de zijbalk plotseling niet meer gebruiken, want dan sluit het programma zomaar ineens af. Alleen het menu werkt nog goed. Wist niet dat zo’n stukje software aan slijtage onderhevig was… maar niet getreurd, er bestaat ook nog zoiets als papier en tekenmateriaal.

Maar zijn het tekeningen?

Het Kunstlokaal is leeg, dus ik heb nu alle ruimte om breeduit met analoge middelen te werken. Ik maak geen afbeeldingen van iets. Na een eerste idee: een kleur, een vorm, laat ik me leiden door het beeld dat groeit met elke beweging van mijn hand. Er ontstaan daardoor dingen die ik niet bedacht heb, maar wel gemaakt. Toch is het geen toeval. Ik zoek mijn weg, weet niet waar dit naartoe gaat, heb desondanks een stevig idee van wat ik wil. Ik teken, arceer, kras, smeer, veeg en scheur. Tegen elkaar, in elkaar, door elkaar. ‘Zwarter, deze vorm. Warmer. Niet zo dicht! Maak het losser, lichter.’ Ik ben geconcentreerd. Het moet kloppen. Ik werk organisch en vaak lijkt het resultaat ook op iets dat gegroeid is of door natuurlijke processen is ontstaan.

Materiaal

Ik werk op wit papier, met houtskool, grafiet, pigment, pastelkrijt en oliepastel. De houtskool heb ik zelf gemaakt, met takken van de hazelaar in de tuin. Vorig jaar gaf Lisanne Sloots een workshop in het Amstelpark. Dat was een middag vol vuur met houtskool als resultaat. Die hazelaar-houtskool is niet zo zwart, maar wel mooi zacht en fijn om mee te werken. De pigmenten zijn rode en gele oker, het blauw is pastelkrijt. Het materiaal gebruik ik op uiteenlopende manieren, ik houd van experimenteren en de tegenstelling tussen grof en fijn, hard en zacht.

Maar zijn het tekeningen? Tja, dat hangt ervan af.

Groei en structuur

Sketchy structures

Bij toeval kwam ik dit online tekengereedschap tegen. Met elke muisbeweging ontstaan vanzelf extra lijnen tussen de lijnen die je al hebt gemaakt, alsof het leeft: groei en structuur. Het lijkt een beetje alsof je tekent met dunne elastiekjes, waar aan getrokken wordt. Je kunt een aantal instellingen aanpassen, onder andere rechte of kromme lijnen en de dichtheid van de structuur. Je kunt, net zoals met bijna elk tekengereedschap, na enige oefening tekenen wat je maar wilt: gebouwen, gezichten, landschappen. Maar het is vooral ook heel leuk om er zomaar wat mee te spelen.

Serie A

Deze vorm ging enigszins in tegen de structuur die ‘vanzelf’ ontstaat in het programma. Een leuke uitdaging. De tekening heb ik bewaard en zoals ik vaak doe, ben ik ermee verder gegaan door kleur, transparantie en andere structuren toe te voegen en de samengevoegde lagen weer te bewerken. De ‘steen met gat’ is een mooi symbool.

groei, eerste fase
6 uit een serie van 21

Serie B: groei

Groeisel B6
1 uit een serie van 16

Na de ‘steen’ te hebben getekend, ontdekte ik dat het ’tekenpapier’ veel groter was en ben ik de vorm verder gaan uitbreiden. Ook deze tekening heb ik verder bewerkt. Maar ik vind de vorm achteraf niet zo geslaagd als eindproduct.

Serie C: groei en structuur

Nadat ik de tekening weer verder had uitgebreid, ontstond in de derde groeifase de laatste reeks vanuit de ‘steen’. De steen wordt een organisme. En de beelden gaan steeds meer op klassieke grafiek lijken.

derde en laatste fase
6 uit een serie van 46

Structuur

Daarna ben ik een heel nieuwe tekening begonnen, teruggrijpend op een eerste experiment met het programma. In deze serie heb ik me beperkt tot een organische rasterstructuur. Nog best lastig met die trekkende ‘elastiekjes’. En ook deze tekening is bewerkt met kleur. Verschillende lagen zijn over elkaar gelegd en verschoven.

structuur
4 uit een serie van 24

Tekenen om te leren …en als je het tekent? | Blogcollectief Onderzoek Onderwijs

Tekenen om te leren, het werkt!

Iets wat ik al heel lang uit eigen ervaring wist is nu eindelijk aangetoond: als je tekent, leer je beter.

In een reeks studies hebben Jeffrey Wammes, Myra Fernandes en Melissa Meade gekeken naar de effecten van het tekenen van iets en hoe dat het herinneren (leren) daarvan beïnvloedt.

[….]

In hun onderzoek, [….], hebben zij laten zien dat er meer winst te behalen is met tekenen dan met andere technieken, zoals uitweiding, visualisatie, schrijven van en zelfs overtrekken van te onthouden informatie. Het tekenen van iets werkte beter voor simpele dingen zoals het onthouden van individuele woorden, maar ook van complexere dingen zoals het onthouden van concepten en definities.

Bron: …en als je het tekent? | Blogcollectief Onderzoek Onderwijs